Հայ
Ամերիկահայ կեանք
Գործնական Հայրենասիրութիւն
Յունուար 10 , 2020 , 11:13
Գործնական Հայրենասիրութիւն

«Մեռելներուս իբրեւ խաչ ես այս ծառը տնկեցի»:

Լեւոն-Զաւէն Սիւրմէլեան

 

Բարեգործներ կան, որոնք կ'ակնկալեն որ  անպայման շեփորուին իրենց արարքները, կան  նաեւ բարեգործներ, որոնք կը հետեւին Քրիստոսի Այրի Կնոջ Լումայի խորհուրդին: Այսպիսիները կեանքի նպատակ կը դարձնեն բարի արարքը` առանց փառասիրութիւնը շօշափող գովասանքներու: Անոնք երջանկութիւն կը վայելեն տեսնելով իրենց արարքին առթած ուրախութիւնը հասարակութեան մէջ:

 

Այս առնչութեամբ բոլոր պայմանները կը լրացնէ Երեւանի Պետական Համալսարանի ութսունամեայ, բայց միշտ երիտասարդի խանդավառութեամբ ու աւիւնով լի Փրոֆեսոր Գուրգէն Մելիքեան: Ան ամէն տեղ է, ուր կը հաւատայ թէ ինք կրնայ քար մը եւս աւելցնել հայրենաշինութեան կառոյցին վրայ: Հետեւաբար երբեք չզարմացայ ու անակնկալի չեկայ, երբ Ղարաբաղեան ազատամարտի թէժ օրերուն նկարուած հաղորդման մը մէջ զինք տեսայ Մոնթէ Մելքոնեանի եւ Արցախի ազատամարտիկներու հետ, Երեւան-Ստեփանակերտ դժուար ու վտանգաւոր թռիչքներ կատարող ուղղաթիռին մէջ՝ լեցուած վիրաւոր ազատամարտիկներով եւ օգնութեան մեկնող հայրենակիցներով:

 

Յետագային հպարտութեամբ լսեցի ու հետեւեցայ իր առաքելութիւններուն՝ Արցախի մէջ: Միայն անկաշառ եւ ինքնամոռաց տիպար հայրենասէրը կրնայ ընել Գուրգէնին գործը:

 

Վերջերս, ինչպէս արդէն աւանդութիւն էր դարձած, Գուրգէն Մելիքեան կրկին անգամ շնորհ ըրած էր գալ Լոս Անճելըս՝ հանդիպելու համար իր ծրագիրներուն օգտակար եղած ազնիւ բարերարներուն՝ ներշնչելով զանոնք, զեկուցելով անցնող տարուայ գործունէութեան մասին եւ, ինչու չէ նաեւ՝ նոր լիցք հաղորդելու եւ շարունակելու իր առաքելութիւնը: Հիմնադրամը կը կոչուի «Գուրգէն Մելիքեան Քաշաթաղի բազմազաւակ ընտանիքների հիմնադրամ»: Քաշաթաղը կը գտնուի Լեռնային Արցախի արեւմտեան կողմը՝ փակած Հայաստանի Հանրապետութեան:  Անիկա հարուստ է պատմական յուշարձաններով եւ անտառային տարածքներով: Բնութիւնը աւելի քան չքնաղ է ու վայրի, իսկ ձմեռները՝ աւելի մեղմ:

 

Հիմնադրամը իր աշխատանքները կը տանի մի քանի ուղղութիւններով.

ա) Բազմազաւակ ընտանիքներու օգնութիւն՝ նուիրելով կովեր, որոնք կ'ապահովեն կենսական սննդեղէններ, այնուհետեւ ծնած հորթուկները կաթնատու դառնալէ ետք ստացուած կաթնամթերքը կը վաճառեն՝ ապահովելով նկատելի եկամուտ:

բ) Մասնակի աջակցութիւն տալ աւելի քան 200 Հայաստանի, Արցախի, Ջաւախքի (Վրաստան) եւ սուրիահայ ուսանողներու:

գ) Գիրքերու հրատարակութիւն:

դ) Ընկուզենիներու պուրակներու ընդարձակ տնկում: Ստացուած բերքին մէկ մասը բնակիչները կ'առնեն իրենց պէտք եղածը, իսկ մնացեալով կը պատրաստուին անուշեղէններ,որոնք կը վաճառուին հայրենի թէ արտասահմանեան շուկաներու մէջ:

 

 

Ձախէն՝ Թագուհի Արզումանեան, Քարոլայն Նաճարեան եւ Գուրգէն Մելիքեան

 

2019թ. նոյեմբերեան հաւաքը, տեղի ունեցաւ Կլէնտէյլի «Սիփան» շքեղ սրահին մէջ, ուր ներկայ էին շուրջ 180 հայրենակիցներ՝ մեծաւ մասամբ բարերարներ, որոնք տեղւոյն վրայ կատարեցին իրենց սրտաբուխ նուիրատուութիւնները: Օրուան հանդիսաւոր ճաշկերոյթի հանդիսավարուհին էր հայութեան կողմէ սիրուած ու խանդավառ մտաւորական Տիկ. Թագուհի Արզումանեան, որ Հիմնադրամի մեծագոյն բարեկամներէն է ու ոգեւորողը: Ան բանաստեղծական շունչով եւ բարի գալուստի ջերմ խօսքերէ ետք ողջունեց ներկաները եւ հրաւիրեց Տիար Գուրգէն Մելիքեանը, որ սրտի խօսքը ուղղէ ներկաներուն եւ ներկայացնէ անցնող տարուան ձեռքբերումները: Ան հրաւիրեց ներկաները որ յոտնկայս յարգեն Հիմնադրամի բարեկամներ Նիք Քանեանի, Մայէսթրօ Ալֆոնդ Մարտոյեանի եւ Գրիգոր Պետրոսեանի յիշատակը:

 

Ներկաները ուրախութեամբ եւ ծափողջոյններով արձագանգեցին անցնող տարուայ նուաճումներուն: Այս տարի նոյնպէս մեծ թափով շարունակուած են ծառատնկումները՝ «Համահայկական ասմունքի փառատօն»ի, «Երեւանի Պետական Համալսարանի 100 ամեակի» եւ նախկին Սաղիմահայ եւ այժմ Լոս Անճելըսաբնակ «Դաւիթ Սամուէլեան եւ եղբայրք» պուրակները:

 

Տիար Գուրգէն Մելիքեան իր ներկայացումը կատարեց ցուցադրելով տեսահոլովակներ, որոնց շնորհիւ ներկաները աւելի խորութեամբ ծանօթացան այն հսկայական աշխատանքին, որուն լծուած են Հիմնադրամի անդամներն ու մասնակիցները: Առանձնապէս ուշագրաւ էր մեծ ու սրտցաւ հայրենասէրներ Քերոլայն եւ Ճորճ Նաճարեաններու հիմնած «ԱՐՓԵՆ» մայր եւ նորածին կեդրոնի 22 տարուայ գործունէութիւնը: Հիացումով եւ յուզմունքով իմացանք թէ երկու տասնամեակի ընթացքին այս կեդրոնը Արցախին պարգեւած է 32,680 երախայ, այլ խօսքով բնակչութեան մէկ չորրորդի չափ թիւ մը՝ այսինքն վաղուան զինուորը, բանուորը, մասնագէտը, ուսուցիչը, պաշտօնեան:Քերոլայն եւ Ճորճ Նաճարեաններ

 

Քերոլայն եւ Ճորճ Նաճարեաններ

 

Հանդիսաւոր ճաշկերոյթը իր հայրենասիրական եւ ժողովրդական սիրուած երգերով ճոխացուց բարերար եւ երգիչ Դաւիթ Սամուէլեան:

 

Դոկտ. ՄԻՆԱՍ ԳՈՃԱՅԵԱՆ 

 

 

Լրահոս - 29 Փետրուար 2020
Սիւնակագիրներ
Հրաչ Սեփեթճեան Ծնած է 1969-ին, Պէյրութ, Լիբանան։Կիպրոսի ՀԲԸՄ Մելգոնեան Կրթական Հաստատութիւնը աւարտած է 1987-ին։Երեւանի Պետական Համալսարանի Հայկական Բանասիրական բաժանմունքէն շրջանաւարտ ՝1994-ին։1980-ական թուականներէն կ՚աշխատակցի «Զարթօնք»ին եւ ապա՝ «Նոր Օր»ին։1994-2000 օգնական խմբագիր «Զարթօնք»ի։1993-էն ի վեր հայոց լեզուի, գրականութեան, պատմութեան եւ մշակոյթի ուսուցիչ Լիբանանի եւ Լոս Անճելըսի մէջ։Լիբանանի եւ Լոս Անճելըսի մէջ եղած է եւ է գործօն անդամ ՀԲԸՄ-ի, ԹՄՄ-ի եւ ՌԱԿ-ի շրջանակներէն ներս, վարելով զանազան պաշտօններ։Ներկայիս՝ ՀԲԸՄ Մանուկեան-Տէմիրճեան վարժարանի Հայերէնի Բաժանմունքի վարիչ։ «Նոր Օր»ի խմբագիր՝ Մարտ 2016-էն։  
Վաչէ Սեմերճեան Ծնած է 1938-ին, Պէյրութ, Լիբանան։ Շրջանաւարտ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն եւ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն՝ որպէս քիմիագէտ։ Շրջան մը եղած է ուսուցիչ Կիպրոսի Մելգոնեան Կրթական Հաստատութենէն ներս։ Ապա, վկայուելով որպէս կաշուեմշակութեան վարպետ, տասը տարի  կը գործուղղուի Եթովպիա եւ Աֆղանիստան։ 1976-ին կը հաստատուի Միացեալ Նահանգներու արեւմտեան ափ, գործօն անդամ դառնալով ԹՄՄ-ի եւ ՌԱԿ-ի։ Կաշուեմշակութեամբ աշխատելէ ետք, կը հրաւիրուի Հոլիվուտի ԹՄՄ Արշակ Տիգրանեան վարժարան, դասաւանդելու համար հայագիտական նիւթեր։ Հանգստեան կը կոչուի 2009 թուականին։1956-էն ի վեր կ՚աշխատակցի ռամկավար ազատական մամուլին։ 1977-էն առ այսօր ծաւալուն գործունէութիւն ունեցած է «Նոր Օր»էն ներս որպէս խորհրդական եւ ղեկավար։  Վեց տարի եղած է պատասխանատու խմբագիրը «Նոր Օր» շաբաթաթերթին։Վաչէ Սեմերճեան հեղինակ է չորս հատորներու. «Ապրուած սփիւռքը», «Յիշատակելի դիմաքանդակներ», եւ «Լուսարձակին տակ» Ա. Եւ Բ. հատորներ։ 
Յակոբ Մարտիրոսեան   Ծնած է Սուրիոյ Արաբ-բունար գիւղաքաղաքը 1943 թուականին։ 1949-ին Հալէպ փոխադրուած է ուր յաճախած է տեղւոյն Կրթասիրաց վարժարանը, ապա Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միութեան, Լազար Նաճարեան-Գալուստ Կիւլպէնկեան երկրորդական վարժարանը, եւ վկայուած 1964-ին։ Նոյն տարին, քաղաքական աննպաստ պայմաններու հետեւանքով ընտանեօք վերադարձած են Լիբանան, Պէյրութ, ուր շարունակած է իր ուսումը, հաշուապահութեան եւ տնտեսագիտութեան մարզերուն մէջ։ Ապա լծուած աշխատանքի զանազան հաստատութիւններու մէջ, ինչպէս Ապրոյեան հաստատութիւն եւ Պանք Ալ Արապի, վարելով բաժնի տնօրէնութեան պաշտօններ։ 1976-ին հաստատուած է Լոս Անճելըս, Միացեալ նահանգներ, ուր շարունակած է աշխատիլ արհեստավարժ  ինքնաշարժի ընկերութիւններու եւ հաստատութիւններու մէջ, ուսումը շարունակելով եւ մասնագիտանալով այդ ճիւղին մէջ։Հանգստեան կոչուած է 2012 թուականին։ Յակոբ Մարտիրոսեան անդամակցած է Ռամկավար Ազատական Կուսակցութեան, ՀԲԸՄ-ին եւ Թէքեան Մշակութային Միութեան, 1958 թուականէն սկսեալ, Հալէպի մէջ, Սուրիա։ Ան շարունակած է իր միութենական եւ կուսակցական գործունէութիւնները Լիբանանի մէջ, Պէյրութ, ուր անդամակցած է Փորթուգալեան ակումբին, եւ եղած է հիմնադիրը Անթիլիասի ՌԱԿ Յովսէփեան ակումբին։  Լոս Անճելըսի մէջ, շարունակած է իր միութենական եւ կուսակցական  աշխատանքները վարելով ատենադպիրի պաշտօններ Գերսամ Ահարոնեան ակումբին եւ ՌԱԿ Արեւմտեան Ամերիկայի Շրջանային Վարչութեանց մէջ, ատենապետի պաշտօն՝ Ռուբէն Հերեան ակումբի, եւ «Նոր Օր» շաբաթաթերթի խմբագիրի պաշտօնը 2011 թուականէն մինչև Մարտ 2016 թուականը:  
Սարգիս Մինասեան Ծնած է Դամասկոս, Սուրիա՝ 1933-ին: Ընտանեօք Լիբանան փոխադրուելով, շրջանաւարտ կը դառնայ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն 1953-ին: Ապա՝ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն ստանայ Պսակաւոր Արուեստից տիտղոսը Եւրոպայի արդի պատմութեան մէջ:Շուրջ երեսուն տարի եղած է ՀԲԸՄ-ի Լիբանանի վարիչ-տնօրէն, վարելով ՀԲԸՄ-ի գործերը: Պատասխանատու պաշտօններ ստանձնած է մշակութային եւ մասնաւորաբար թատերական կեանքէն ներս: ՀԲԸՄ-ի «Խօսնակ» պաշտօնաթերթի խմբագիր՝ 1964-74:1986-ին կը հաստատուի Լոս Անճելըս, դառնալով «Նոր Օր»ի խմբագիր մինչեւ 1990: Մինասեան կը մնայ գլխաւոր սիւնակագիրներէն մէկը «Նոր Օրի: 1992-էն ի վեր լոյս կ'ընծայէ Չորք-Մարզպանի հայրենակցական միութեան «Տեղեկատուն»:Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին մասին լոյս ընծայած է «Մայրիներու երկրին աւերակումը» հատորը 2003-ին: Ունի բազմաթիւ թարգմանութիւններ: 13 տարի եղած է հանրային վարժարանի մը գրադարանապետը:Լոս Անճելըսի մէջ կը շարունակէ գործօն իր դերը ՀԲԸՄ-էն եւ Չորք-Մարզպանի (Տէօրթ-Եօլ) հայրենակցական միութենէն ներս, որուն հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը՝ 2012-էն ի վեր:
Խաչիկ Ճանոյեան Ծնած է Մուսուլ, Իրաք։ Շատ փոքր տարիքէն կը կորսնցնէ մայրն ու հայրը։ 1956-ին  կը տեղափոխուի Պաղտատ։ 1966-ին կ՚աւարտէ Պաղտատի պետական համալսարանը, վկայուելով լեզուագիտական գոլէճի սպաներէնի բաժինէն։Պաղտատի մէջ եղած է գործօն անդամ ՀԲԸՄ-ի։ 1968-ին անցնելով Պէյրութ հայագիտական ուսումը կը ստանայ Երուանդ Հիւսիսեան հայագիտական հիմնարկէն եւ նոյն տարիներուն կը զբաղի ուսուցչութեամբ։ Նոյն տարին կ՚անդամագրուի ՌԱԿ-ին։ 1972-ին կը վերադառնայ Պաղտատ, որպէս հայերէնի ուսուցիչ։ Յաջորդ տարի կ՚անցնի Արժանթին, ուր կը վարէ ՀԲԸՄ-ի Պուէնոս Այրեսի մասնաճիւղի վարիչ քարտուղարի պաշտօնը եւ միութեան «Լուսաբաց» եռամսեայի խմբագրութիւնը։ Հիմնադիրներէն է Մարի Մանուկեան վարժարանին։1975-էն ի վեր կ՚ապրի եւ կը գործէ Լոս Անճելըսի մէջ։ Եղած է «Նոր Օր»ի վարչական պատասխանատու, խմբագիրի օգնական եւ խմբագրական կազմերու անդամ։ Կ՚աշխատակցի սփիւռքահայ մամուլին։Ճանոյեան շատ գործօն տարր մըն է Լոս Անճելըսի մէջ։  Հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը Իրաքահայերու Միութեան։ ՀԲԸՄ-էն, ԹՄՄ-էն եւ ՌԱԿ-էն ներս տարած է եւ կը տանի բազմաբեղուն աշխատանք։35 տարի շարունակ հիմնած եւ ղեկավարած է Հայ Ընտանեկան Շաբաթօրեայ վարժարանը։ Մեծապէս նպաստած է գաղութահայ մշակութային եւ գրական կեանքին, եկեղեցական կեանքին եւ պարգեւատրուած է բազմաթիւ շքանշաններով եւ պատուոյ գիրերով։ Ամուսնացած է, ունի երեք զաւակ եւ հինգ թոռնիկ։
Մինաս Գոճայեան Ծնած է Պէյրութ, 1946-ին։ Յաճախած է ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանը, ապա հետեւած է լեզուի եւ գրականութեան դասընթացքներու Փարիզի մէջ եւ աւարտած՝ Երեւանի Պետական Համալսարանի Բանասիրական ճիւղը, միաժամանակ հետեւելով հնագոյն պատմութեան եւ հնագիտութեան դասընթացքներու։ Դոկտորական աստիճան կը ստանայ 1980-ին։Հայոց լեզու, գրականութիւն, պատմութիւն եւ մշակոյթ դասաւանդած է Կիպրոսի Մելգոնեան Կրթական Հաստատութենէն եւ Լոս Անճելըսի ՀԲԸՄ Մանուկեան-Տեմիրճեան վարժարանէն ներս։ Աշխատակցած է եւ կ՚աշխատակցի սփիւռքահայ մամուլին։ Եղած է «Նոր Օր» շաբաթաթերթի պատասխանատու խմբագիր։ Անգլիատառ AIM-ի հիմնադիր-խմբագիրներէն է եւ ներկայիս մաս կը կազմէ Keghart.com-ի խմբագրութեան եւ պատասխանատու խմբագիրն է Երուսաղէմի «Սիոն» պաշտօնաթերթին։Խմբագրած եւ պարզեցուցած է հայ դասական գրողներու գործեր, նաեւ հեղինակ է հայոց լեզուի եւ պատմութեան դասագիրքերու։ Խմբագիրն է «Պատմութիւն Չորք-Մարզպանի» յուշամատեանին։  
Գէորգ Քէօշկէրեան Ծնած է Երուսաղէմ և վեց տարեկանին ընտանիքին հետ փոխադրուած է Հալէպ։ Ուսման բարձրագոյն վկայականը եղած է Մաքիստրոս Արուեստից Տիտղոս՝ Անգլերէն լեզուի ուսուցման մէջ, Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն։ 1976-ին հաստատուած է Լոս Անճելըս և 1980-ին ամուսնացած է Սիլվա Տագէսեանի հետ ու բախտաւորուած երկու զաւակներով՝ աղջիկ մը և մանչ մը։ 2009-ին հանգստեան կոչուած է 25 տարիներու ծառայութենէ մը ետք՝ Լոս Անճըլոսի դպրոցական միացեալ ցանցին մէջ, ինը տարի որպէս ուսողութեան ուսուցիչ և 16 տարի որպէս փոխ-տնօրէն։ Անդամ է Թէքէեան Մշակութային Միութեան Միացեալ Նահանգներու և Գանատայի Կեդրոնական Վարչութեան։  
Սարգիս Մինասեան Ծնած է Դամասկոս, Սուրիա՝ 1933-ին: Ընտանեօք Լիբանան փոխադրուելով, շրջանաւարտ կը դառնայ ՀԲԸՄ Յովակիմեան-Մանուկեան վարժարանէն 1953-ին: Ապա՝ Պէյրութի Ամերիկեան Համալսարանէն ստանայ Պսակաւոր Արուեստից տիտղոսը Եւրոպայի արդի պատմութեան մէջ:Շուրջ երեսուն տարի եղած է ՀԲԸՄ-ի Լիբանանի վարիչ-տնօրէն, վարելով ՀԲԸՄ-ի գործերը: Պատասխանատու պաշտօններ ստանձնած է մշակութային եւ մասնաւորաբար թատերական կեանքէն ներս: ՀԲԸՄ-ի «Խօսնակ» պաշտօնաթերթի խմբագիր՝ 1964-74:1986-ին կը հաստատուի Լոս Անճելըս, դառնալով «Նոր Օր»ի խմբագիր մինչեւ 1990: Մինասեան կը մնայ գլխաւոր սիւնակագիրներէն մէկը «Նոր Օրի: 1992-էն ի վեր լոյս կ'ընծայէ Չորք-Մարզպանի հայրենակցական միութեան «Տեղեկատուն»:Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին մասին լոյս ընծայած է «Մայրիներու երկրին աւերակումը» հատորը 2003-ին: Ունի բազմաթիւ թարգմանութիւններ: 13 տարի եղած է հանրային վարժարանի մը գրադարանապետը:Լոս Անճելըսի մէջ կը շարունակէ գործօն իր դերը ՀԲԸՄ-էն եւ Չորք-Մարզպանի (Տէօրթ-Եօլ) հայրենակցական միութենէն ներս, որուն հիմնադիրներէն է եւ ատենապետը՝ 2012-էն ի վեր:
Արա Ահարոնեան Ծնած է Թրիփոլի, Լիբանան։ Նախնական ուսումը ստացած է Պէյրութի ՀԲԸՄ-ի Յովակիմեան-Մանուկեան երկրորդական վարժարանին մէջ։ Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին հետեւանքով, 1976-ին կը տեղափոխուի Միացեալ Նահանգներ եւ կ՚աւարտէ Քալիֆորնիոյ համալսարանի Էլէքթրոնիք ճարտարագիտութեան բաժինը։ Անդամ է ՌԱԿ-ի եւ երիտասարդական տարիներէն մինչ օրս վարած է եւ կը վարէ պատասխանատու պաշտօններ կուսակցութենէն եւ Թէքէեան Մշակութային Միութենէն ներս։ «Նոր Օր» պաշտօնաթերթի երկարամեայ աշխատակից։Ահարոնեան գործօն տարր մըն է լոսանճելըսահայ կեանքէն ներս, ներկայացնելով ՌԱԿ-ը համագաղութային ծրագիրներու մէջ։ Հեղինակ է Հայաստանի, Արցախի եւ Ռամկավար Ազատական Կուսակցութեան նուիրուած հատորներու։ Ներկայիս կը պաշտօնավարէ ապահովագրական ընկերութեան մը մէջ, որպէս ծրագրող-խորհրդատու։